Mal ihracatı, 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 11/1-a maddesi uyarınca KDV'den istisnadır. İstisna kapsamındaki işlem nedeniyle yüklenilen ve indirim yoluyla giderilemeyen KDV, Kanun'un 32 nci maddesine göre iade edilir. İadenin belgeleri ve yöntemi KDV Genel Uygulama Tebliği'nin (II/A-1.1.4.) bölümünde, süreleri ise iade ortak hükümlerinin yer aldığı (IV) bölümünde düzenlenmiştir.
Aranan belgeler
Tebliğ'in (II/A-1.1.4.1.) bölümüne göre mal ihracatından doğan iade taleplerinde şu belgeler aranır:
- standart iade talep dilekçesi,
- satış faturaları listesi,
- gümrük beyannamesi veya listesi (serbest bölgeye ihracatta serbest bölge işlem formu, posta veya kargo yoluyla ihracatta elektronik ticaret gümrük beyannamesi, gümrüksüz satış mağazalarına yapılan teslimlerde gümrük idaresinin onayını içeren antrepo beyannamesi),
- ihracatın beyan edildiği döneme ait indirilecek KDV listesi,
- yüklenilen KDV listesi,
- İadesi Talep Edilen KDV Hesaplama Tablosu.
Listeler Dijital Vergi Dairesi üzerinden sisteme yüklenir.
Mahsuben ve nakden iade
| İade yolu | Şart |
|---|---|
| Mahsuben iade | Belgeler ibraz edilmişse miktarına bakılmaksızın vergi inceleme raporu, YMM raporu ve teminat aranmaz. |
| Nakden iade – 50.000 TL'ye kadar | Vergi inceleme raporu, YMM raporu ve teminat aranmaz. |
| Nakden iade – 50.000 TL'yi aşan kısım | Vergi inceleme raporu veya YMM KDV iadesi tasdik raporuna göre yerine getirilir. Teminat verilirse iade yapılır; teminat rapor sonucuna göre çözülür. |
50.000 TL'lik sınır, 31.10.2024 tarihli ve 32708 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle belirlenmiştir.
YMM raporuyla iade sınırları
46 Seri No'lu SM, SMMM ve YMM Kanunu Genel Tebliği'nin 3 üncü maddesine göre, süresinde tam tasdik sözleşmesi bulunmayan mükelleflerde ihracat dahil diğer KDV iadelerinde YMM raporuyla alınabilecek iade tutarı 2026 yılı için 1.300.000 TL'dir; bu tutarı aşan kısım vergi inceleme raporuyla iade edilir. Aynı Tebliğ'e göre KDV hariç tutarı 150.000 TL'yi aşmayan belgeler için karşıt inceleme zorunlu değildir; ancak bir mükelleften bir aylık dönemde yapılan alımlar toplamı 450.000 TL'yi aşıyorsa karşıt inceleme yapılır. Güncel tutarlar için YMM tasdik hadleri sayfasına bakınız.
İmalatçılar için ihracat bedeline göre iade
KDV Kanunu'nun 32 nci maddesinin verdiği yetkiye dayanan ve Tebliğ'in (II/A-1.1.4.2.) bölümünde düzenlenen uygulamada, imal ettikleri malları doğrudan ihraç eden imalatçılar, yüklendikleri KDV'yi hesaplamaksızın ihracat bedelinin %10'una kadar, devreden KDV ile sınırlı olarak iade talep edebilir. Uygulama ihtiyaridir ve şu esaslara bağlıdır:
- Yalnız Tebliğ'in (II/A-8.3.) bölümünde tanımlanan imalatçılar ve imalatçı belgesindeki üretim kapasitesi kapsamında imal edilen (fason imal ettirilenler dahil) mallar için kullanılabilir. Piyasadan hazır alınıp ihraç edilen mallar için genel usulde yüklenilen KDV iadesi istenir.
- İşlem KDV beyannamesinde 338 kodlu "İmalatçıların Mal İhracatları" satırında beyan edilir; yüklenilen KDV sütununa, ihracat bedelinin %10'unu aşmamak üzere iadeye konu tutar yazılır.
- Malın bünyesinde KDV ödenmeden temin edilen mallar varsa bunların bedeli ihracat bedelinden düşülür.
- Aynı ihracat için bu yöntemle alınamayan tutar, ayrıca yüklenilen KDV esasına göre talep edilemez.
- İhraç edilen malın geri gelmesi hâlinde ithalat istisnasından yararlanmak için bu uygulamayla iade edilen tutarın gümrük idaresine ödenmesi veya teminat gösterilmesi gerekir.
Genel belgelere ek olarak meslek odası üyelik belgesinin onaylı örneği, imalatçı belgesi (her ikisi değişiklik olmadıkça bir defa) ve ihracatın beyan edildiği dönemden önceki son yirmi dört döneme ait indirilecek KDV listesi verilir. Mahsuben iade taleplerinde miktar sınırı yoktur. Nakden iade talepleri 50.000 TL'ye kadar, süresinde düzenlenmiş YMM tam tasdik sözleşmesi bulunan mükelleflerde ise 100.000 TL'ye kadar incelemesiz ve teminatsız yerine getirilir; aşan kısım için vergi inceleme raporu, YMM raporu veya teminat gerekir.
İade talep süresi
KDV Kanunu'nun 32 nci maddesi ve Tebliğ'in (IV/A3-8.2.) bölümüne göre tam istisna kapsamındaki işlemlerde:
- ilgili dönem beyannamesinde yüklenilen KDV'nin beyan edilmesi ve standart iade talep dilekçesi ile belgelerin vergi dairesine verilmesi, istisnaya tabi işlemin gerçekleştiği dönemi izleyen ikinci takvim yılının sonuna kadar yapılmalıdır;
- iade YMM raporuyla talep edilmişse rapor, bu sürenin bitiminden itibaren altı ay içinde ibraz edilmelidir; süresinde ibraz edilmeyen rapor için talep ivedilikle incelemeye sevk edilir.
Örneğin Mart 2026'da gerçekleşen bir ihracat için beyan ve başvuru 31.12.2028, YMM raporu ise 30.06.2029 tarihine kadar yapılmalıdır. Süre geçtikten sonra düzeltme beyannamesi vererek iade istenemez; ancak süresinde verilen belgelerin muhtevasındaki eksiklikler sonradan tamamlanabilir.
Dikkat edilecek noktalar
İhracatçının yüklenilen KDV'yi beyannamede göstermeyip indirim yoluyla gidermeyi tercih ettiği dönemlerde de iade hakkı kaybolmaz; ancak bu durumda iade, yukarıdaki süre içinde düzeltme beyannamesiyle yüklenilen KDV beyan edilerek ve belgeler verilerek istenebilir (Tebliğ'in IV/A3-8.2. bölümündeki örnek). İhracat ve indirimli orana tabi işlemler gibi farklı iade türlerinin aynı dönemde bulunduğu hâllerde iade tutarı işlem türleri itibarıyla ayrıştırılarak hesaplanır.
Kaynaklar: 3065 sayılı KDV Kanunu m.11/1-a ve m.32; KDV Genel Uygulama Tebliği (II/A-1.1.4.) ve (IV/A3-8.2.) bölümleri; 46 Seri No'lu SM, SMMM ve YMM Kanunu Genel Tebliği m.3 ve 48 Seri No'lu Tebliğ.